Poniżej podano zestawienie problemów klinicznych, które są wskazaniem do wykonania badań USG (wg W. Jakubowskiego).

I. Narządy w obrębie szyi:

1. Gruczoł tarczowy: a) ocena wielkości, b) rozpoznawanie i ocena guzków (wielkość, liczba, struktura wewnętrzna), c) różnicowanie zapaleń.

2. Gruczoły przytarczyczne: a) rozpoznawanie gruczolaków przy wielkości > 0,5 cm.

3. Ślinianki: a) ocena wielkości, b) rozpoznawanie guzów ślinianek przyusznych i kamicy przewodów ślinianek.

II. Narządy klatki piersiowej:

1. Serce: a) ocena wielkości (masy) i kształtu, rozpoznawanie nabytych wad serca (zwężenie lewego ujścia żylnego, niedomykalność zastawki dwudzielnej, zwężenie lewego ujścia tętniczego, niedomykalność zastawek tętnicy głównej, zwężenie prawego ujścia żylnego, niedomykalność zastawki trójdzielnej, ocena stanu sztucznych zastawek serca); c) rozpoznawanie wrodzonych wad serca (zwężenie lewego ujścia tętniczego, zwężenie cieśni tętnicy głównej, dwupłatkowa zastawka tętnicy głównej, zwężenie pnia płucnego, zwężenie pod-zastawkowe mięśniowe prawego ujścia tętniczego (składowa tetralogii Fallota), zwężenie lub inne wady zastawki dwudzielnej, ubytek przegrody międzyprzedsionkowej i międzykomorowej, przecieki wewnątrzsercowe); d) ocena jam serca (lewa i prawa komora, przedsionki); e) rozpoznawanie choroby niedokrwiennej serca, zawał serca (kurczliwość ścian, akineza, dyskineza, tętniak serca); f) rozpoznawanie kardiomiopatii (kardiomiopatie przerostowe, ograniczające rozkurcz, rozstrzeniowe); g) rozpoznawanie guzów serca; h) rozpoznawanie płynu w osierdziu, tamponady serca.

2. Tętnice: a) ocena wielkości, zniekształceń, drożności i przepływu krwi; b) rozpoznawanie chorób tętnic (tętniaki, w tym także tętniak rozwarstwiający tętnicy głównej, przetoki naczyniowe, stan protez naczyniowych, skrzepliny i blaszki miażdżycowe).

3. Opłucna: a) rozpoznawanie małej ilości płynu; b) odróżnienie zrostów od płynu (przesięk w jamie opłucnowej, zapalenie wysiękowe, ropniak, zwłóknienia opłucnej).

III. Narządy jamy brzusznej i przestrzeni zaotrzewnowej:

1. Wątroba: a) ocena wielkości, kształtu, jednorodności wewnętrznej struktury; b) rozpoznawanie chorób wątroby (rak pierwotny i przerzuty nowotworowe, ogniska metaplazji białaczkowej, torbiele, ropnie wątroby oraz także w pobliżu wątroby, np. ropień nadwątrobowy lub okołowątrobowy, wylewy krwi do wątroby, stany zapalne, ogniska martwicy, stłuszczenie, bliznowacenie i marskość, choroby ze spichrzania, pasożyty wątroby).

2. Układ żyły wrotnej: a) ocena drożności, szerokości i obecności żył krążenia obocznego; b) rozpoznawanie nadciśnienia w żyle wrotnej.

3. Drogi żółciowe i pęcherzyk żółciowy: a) ocena czynności skurczowej, wielkości pęcherzyka i jej zmian (np. dyskineza), szerokości przewodu żółciowego wspólnego oraz w mniejszym stopniu i innych przewodów żółciowych; rozpoznawanie chorób dróg żółciowych i pęcherzyka żółciowego (kamica pęcherzyka żółciowego, w mniejszym stopniu kamica przewodu żółciowego wspólnego i innych dróg żółciowych, zapalenie pęcherzyka żółciowego, wodniak, ropniak pęcherzyka żółciowego, naciek okołopęcherzykowy, rak pęcherzyka żółciowego); c) różnicowanie żółtaczek (pomocniczo) — przez ustalenie ewentualnej przyczyny niedro-żności dróg żółciowych.

4. Śledziona: a) ocena wielkości; b) rozpoznawanie chorób śledziony (torbiele, krwiak, zmiany pourazowe).

5. Trzustka: a) rozpoznawanie chorób trzustki (różne postacie zapalenia — obrzęk, zapalenie, martwica, zwłóknienia, zwapnienia: torbiele, rzekome torbiele, ropnie trzustki i w pobliżu trzustki).

6. Nerki: a) ocena wielkości, symetryczności; b) rozpoznawanie chorób nerek (guzy, torbielowatość nerek, torbiele, ropnie pojedyncze i mnogie, ropień okołonerkowy, wodonercze, roponercze, nerka nieczynna, wrodzone wady nerek, kamica nerek, w tym moczanowa i cystynowa — nie powodująca obrazu kontrastowego w rtg, problemy nerki przeszczepionej.

7. Pęcherz moczowy: a) ocena wielkości pęcherza, objętości moczu zalegającego (uniknięcie cewnikowania); b) rozpoznawanie chorób pęcherza (kamica, nowotwory, ciało obce, uchyłki pęcherza).

8. Węzły chłonne: a) ocena liczby i wielkości.

9. Gruczoł krokowy; a) ocena wielkości; b) rozpoznawanie chorób gruczołu krokowego (zapalenie, przerost i gruczolak, rak).

10. Jądra: a) ocena wielkości; b) rozpoznawanie chorób jąder (zapalenie, wodniak, krwiak, ropień, nowotwory, żylaki powrózka nasiennego, torbiel nasieniowodu).

11. Nadnercza: a) ocena wielkości; b) rozpoznawanie guzów o średnicy > 1,5 cm (gruczolak, rak, guzy z tkanki chromochlonnej, torbiele).

12. Jama brzuszna: a) ocena wielkości, pochodzenia narządowego, struktury wewnętrznej guzów jamy brzusznej; b) ocena obecności i ilości płynu w jamie brzusznej; c) rozpoznawanie ropni w jamie brzusznej (ropnie ściany jamy brzusznej, w okolicy rany pooperacyjnej, międzypętlowe, miednicy małej); rozpoznawanie urazów jamy brzusznej (krwiaki, pęknięcia, zniekształcenia pourazowe).